Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Nội dung cơ bản của tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác dân vận và “Dân vận khéo”
Tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác dân vận là một bộ phận trong lý luận chiến lược của Người về cách mạng, có ý nghĩa quan trọng đối với thắng lợi của cách mạng Việt Nam.
 

Thấm nhuần tinh thần có dân là có tất cả: “Khi nhân dân giúp đỡ ta nhiều thì thành công nhiều, giúp đỡ ta ít thì thành công ít, giúp đỡ ta hoàn toàn thì thắng lợi hoàn toàn”[1], cho nên Hồ Chí Minh đã bắt đầu làm công tác dân vận ngay từ những ngày đầu tìm đường cứu nước. Người tuyên truyền những người lính Pháp, giáo dục lòng yêu nước cho những người Việt Nam đang sống ở nước ngoài mà Người được tiếp xúc. Sau khi tiếp nhận được ánh sáng khoa học và cách mạng của chủ nghĩa Mác- Lênin, nhận thức về công tác dân vận của Hồ Chí Minh đã có bước phát triển về chất, được nâng lên ở một trình độ mới. Từ đây, Người đã có định hướng rõ ràng trong công tác dân vận.

 Trong khoảng 10 năm từ năm 1921 đến năm 1930, công tác dân vận của Người chủ yếu tập trung vào việc thành lập Đảng. Người tranh thủ mọi cơ hội có thể có để trình bày quan điểm của mình trên các diễn đàn quốc tế. Người tuyên truyền, giáo dục, huấn luyện, đào tạo nhiều thanh niên yêu nước Việt Nam tại Quảng Châu (Trung Quốc), bồi dưỡng họ thành những cán bộ cốt cán sau này. Tác phẩm “Đường kách mệnh” là một tác phẩm mẫu mực về công tác dân vận. Tinh thần tác phẩm “Đường kách mệnh” thông qua phong trào “vô sản hoá” và các ngả đường khác nhau đã nhanh chóng đi vào lòng quần chúng nhân dân, vào phong trào, công nhân và các tầng lớp nhân dân khác, tạo nên một làn sóng cách mạng ngày càng mạnh mẽ.

Từ những năm 1927- 1928 trở đi, không chỉ phong trào công nhân mà phong trào yêu nước ngày càng dâng cao dẫn tới việc ra đời các tổ chức cộng sản. Trong vòng sáu tháng, từ giữa năm 1929 đến đầu năm 1930, ở Việt Nam, khắp ba miền Bắc, Trung, Nam lần lượt ra đời ba tổ chức cộng sản. Thành quả đó có nhiều nguyên nhân nhưng một nguyên nhân quan trọng là do sự miệt mài tuyên truyền, giáo dục quần chúng của Nguyễn Ái Quốc làm cho dân hiểu rõ muốn sống thì phải làm cách mạng; muốn cách mạng thắng lợi thì trước hết phải có Đảng vững bền. Đảng vững là một Đảng phải có chủ nghĩa “làm cốt”; tuân thủ các nguyên tắc tổ chức sinh hoạt Đảng; có đội ngũ cán bộ, đảng viên trong sạch, vững mạnh; Đảng phải gắn bó mật thiết với dân. Trong quan niệm về “Đảng vững” có yếu tố huy động, tổ chức được lực lượng nhân dân, quy tụ được nhân dân đi đến thắng lợi của cách mạng- đó chính là dân vận.

Tư tưởng Hồ Chí Minh về dân vận được thể hiện tập trung và đầy đủ nhất trong bài báo “Dân vận” (Báo Sự thật, 15/10/1949). Hồ Chí Minh định nghĩa: “Dân vận là vận động tất cả lực lượng của mỗi một người dân không để sót một người nào, góp thành lực lượng toàn dân, để thực hành những công việc nên làm, những công việc Chính phủ và Đoàn thể đã giao cho”. Qua bài báo “Dân vận” và tổng hợp nhiều bài nói, bài viết của Người, kết hợp với thực tiễn hoạt động cách mạng của Người, chúng ta có thể hiểu một cách rộng hơn: Dân vận là phải vận thế nào cho cho toàn thể nhân dân động. Nghĩa là làm cho toàn thể quần chúng nhân dân hiểu rõ quyền lợi của dân tộc, của từng giới, từng người và trách nhiệm của người dân trong một nước dân chủ; làm cho các giới tham gia vào tổ chức của mình (như Hội Nông dân cứu quốc, Hội Công nhân cứu quốc...) và tích cực tham gia vào công việc của đất nước. Dân vận là tổ chức nhân dân thật chặt chẽ, đoàn kết nhân dân thật khăng khít, huấn luyện nhân dân giác ngộ, lãnh đạo nhân dân hăng hái tham gia công việc cách mạng cho lợi ích của mỗi người và Tổ quốc.

Trong tác phẩm “Sửa đổi lối làm việc”, Hồ Chí Minh nêu ra hai cách làm việc với dân chúng. Thứ nhất, cách quan liêu, mệnh lệnh, ép dân làm. “Đóng cửa lại mà đặt kế hoạch, viết chương trình rồi đưa ra cột vào cổ quần chúng, bắt dân chúng theo”[2]. Làm theo cách quan liêu thì dân oán, dân ghét, tuy công việc có thể xong mau, lại không rầy rà, tạm thời có chút thành công, nhưng về mặt chính trị là thất bại. Thất bại về mặt chính trị mà Hồ Chí Minh nói tới ở đây là không được lòng dân, mất niềm tin của nhân dân, mà mất niềm tin là mất tất cả. Thứ hai, làm theo cách quần chúng. Việc gì cũng hỏi ý kiến dân chúng, cùng dân chúng bàn bạc, giải thích cho dân chúng hiểu rõ, được dân chúng đồng ý, do dân chúng vui lòng ra sức làm. Theo cách này việc gì cũng nhất định thành công. Đó là cách vận động khéo, dân vận khéo.

Vậy “Dân vận khéo” là gì? Hồ Chí Minh không đưa ra một định nghĩa cụ thể nào về “Dân vận khéo”. Tuy vậy, kết hợp những tư liệu thành văn và tìm hiểu phong cách ứng xử Hồ Chí Minh khi tiếp xúc với cán bộ nhân dân chúng ta có thể thấy: Dân vận khéo là vận động nhân dân bằng những cử chỉ, hành động, lời lẽ thích hợp, làm cho ai cũng vừa lòng, đồng thuận thực hiện để đạt được kết quả như mong muốn. “Dân vận khéo” là một kiểu dân vận khoa học, là một nghệ thuật, đòi hỏi tính sáng tạo, tinh thần chịu khó, chịu khổ, tinh thần chịu trách nhiệm trước nhân dân. Mục đích của “Dân vận khéo” là huy động lực lượng toàn dân, để đem của dân, tài dân, sức dân mà làm lợi cho dân.

Vậy để thực hiện được “Dân vận khéo”, cần phải có phương thức như thế nào?

Trong bài báo Dân vận đăng báo Sự thật năm 1949, sau khi trình bày bốn nội dung: Nước ta là nước dân chủ; Dân vận là gì; Ai phụ trách dân vận; Dân vận phải thế nào, cuối bài báo Người kết luận: “Lực lượng của dân rất to. Việc dân vận rất quan trọng. Dân vận kém thì việc gì cũng kém. Dân vận khéo thì việc gì cũng thành công”. Như vậy chúng có thể hiểu phương thức “Dân vận khéo” liên quan tới nhận thức về dân và dân vận; về vai trò, phẩm chất, năng lực của người phụ trách dân vận; cuối cùng là cách dân vận. Do vậy, có thể thấy: Phương thức “Dân vận khéo” là cách thức làm công tác dân vận sao cho có khoa học và nghệ thuật để thực hiện thắng lợi những mục tiêu nhiệm vụ cách mạng trong từng thời kỳ nhất định.

Để đánh giá một phương thức “Dân vận khéo” theo tư tưởng Hồ Chí Minh cần dựa trên những tiêu chí sau:

- Có mục tiêu nhiệm vụ cụ thể rõ ràng, phản ánh được yêu cầu của nhiệm vụ cách mạng trong thời kỳ đó và nguyện vọng của nhân dân. Từ đó xây dựng kế hoạch thực hiện cụ thể.

- Thực hiện một phương thức dân vận xong (hoàn thành một cuộc vận động, kết thúc một phong trào thi đua…) có thu được kết quả thực tế về 3 mặt sau:

Được người: Qua triển khai một phương thức dân vận, có tác dụng trong việc giáo dục nâng cao nhận thức, giác ngộ, trình độ hiểu biết cho mỗi người tham gia, cũng như cả cộng đồng.

 Được việc: Sau mỗi cuộc vận động, mỗi phong trào thi đua góp phần hoàn thành mục tiêu kinh tế xã hội, đánh giá được hiệu quả cụ thể.

 Được tổ chức: Qua việc thực hiện một phương thức dân vận, tổ chức, đơn vị, cơ quan, địa phương được xây dựng, củng cố, nâng cao số lượng và chất lượng; rút ra được những kinh nghiệm thành công hay thất bại; xuất hiện và nêu được mô hình điển hình tốt; từ đó cán bộ có sự trưởng thành.

Vấn đề có ý nghĩa quyết định của phương thức “Dân vận khéo”thật thà nhúng tay vào việc, phải “Óc nghĩ, mắt trông, tai nghe, chân đi, miệng nói, tay làm”.

Quan điểm, tư tưởng của Hồ Chí Minh về dân vận, về phương thức dân vận khéo tạo nền móng quan trọng cho công tác dân vận của Đảng ta; là tiền đề để chỉ đạo thực hiện xây dựng và nhân rộng mô hình Dân vận khéo trong giai đoạn hiện nay ở các cấp ủy Đảng.

Năm 2019 là năm kỷ niệm 70 năm ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh viết bài báo Dân vận và cũng là năm toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta tiếp tục thi đua thực hiện có hiệu quả Chỉ thị 05 của Bộ Chính trị về tiếp tục đẩy mạnh việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh với chuyên đề:  “Xây dựng ý thức tôn trọng Nhân dân, phát huy dân chủ, chăm lo đời sống Nhân dân theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh". Do vậy, việc tiếp tục xây dựng, thực hiện các mô hình “Dân vận khéo” ở các cấp ủy Đảng là góp phần nâng cao chất lượng công tác dân vận của Đảng, đóng góp vào sự phát triển kinh tế- xã hội, ổn định tình hình, tăng cường và củng cố mối quan hệ giữa Đảng với nhân dân. Hiệu quả của các mô hình “Dân vận khéo” sẽ có tác dụng biểu dương sức sáng tạo to lớn của quần chúng nhân dân và sự tận tuỵ, tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ đảng viên, nhất là cán bộ, đảng viên ở cơ sở, đồng thời góp phần khẳng định tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác dân vận“Dân vận khéo thì việc gì cũng thành công” trong giai đoạn hiện nay.


                   Nguyễn Thành Nguyên – HUV, Phó trưởng ban Thường trực

                                      Ban Dân vận Huyện ủy Cẩm Giàng

 



[1] Hồ Chí Minh, Toàn tập, tập 7, NXB Chính trị quốc gia, HN, 2002.

[2] Hồ Chí Minh, Sửa đổi lối làm việc, NXB Chính trị quốc gia, HN, 2008.

 
Các bài liên quan
Cẩm Giàng - Gương Tổng phụ trách học và làm theo Bác (12/06/2018)
Những bài học cảm động về tấm gương đạo đức của Bác Hồ trong thực hành tiết kiệm, chống lãng phí (26/04/2018)
Một số bức thư, bài nói, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh về thương binh, liệt sỹ (27/07/2017)
Phụ nữ Kim Giang làm theo lời Bác (25/10/2016)
 
Quay lại Xem tiếp   
 

Thông tin về Cẩm Giàng

VIDEO
Get the Flash Player to see this player.
 
LIÊN KẾT WEBSITE
 
 
LƯỢT TRUY CẬP
 
 
  Hôm nay 353  
  Hôm qua 469
  Tuần này 822  
  Tất cả 691012  
IP: 34.201.121.213