Đất và người
Phượng Hoàng bay lên
Phượng Hoàng bay lên như đúng tên gọi, vươn lên đứng đầu về phát triển kinh tế - xã hội của xã Cẩm Hoàng (Cẩm Giàng)
 

Làng Nga Hoàng được Bác Hồ gợi ý đổi tên thành Phượng Hoàng. Và vinh dự ấy đã trở thành động lực để Phượng Hoàng bay lên như đúng tên gọi, vươn lên đứng đầu về phát triển kinh tế - xã hội của xã Cẩm Hoàng (Cẩm Giàng).

Từ tỉnh lộ 5B đi qua con đường bê tông thẳng tắp, dài hun hút dưới những tán cây um tùm xanh mướt là vào đến làng Phượng Hoàng. Xưa kia, làng ở chơ vơ giữa đồng. Giờ làng lấn ra ruộng, lẫn vào các làng xóm khác nên Phượng Hoàng không còn tách biệt. Làng nằm ở cuối xã về phía bắc, trông sang bên kia là đất Kinh Bắc. Mặc dù nằm ở cuối xã nhưng Phượng Hoàng lại đứng đầu về phát triển kinh tế - xã hội của xã Cẩm Hoàng.

Nổi tiếng nhờ tài trị thủy

Làng Phượng Hoàng trước kia có tên Nga Hoàng. Người dân bao đời sống ngâm da, chết ngâm xương, bởi làng nằm ở địa thế trũng của huyện Cẩm Giàng. Thời đó, dòng Thái Bình rộng lớn, hung dữ và cuồn cuộn phù sa khi mùa lũ đến. Mỗi năm một bận, lũ sông Thái Bình tràn vào khắp đường làng, vào từng ngõ xóm, "gõ cửa" từng nhà. Quanh năm người Nga Hoàng canh tác trong cảnh chiêm khê, mùa thối, không năm nào không mất mùa.

Để bám trụ, sinh sôi và phát triển được trên mảnh đất này, từ đời ông sang đời cháu người Nga Hoàng đã truyền nhau kỹ năng khoanh vùng, đắp đê ngăn lũ. Nhiều người ở Nga Hoàng vẫn kể cho con cháu nghe khí thế cuồn cuộn và hình ảnh những dòng người ùn ùn kéo nhau đi đắp đê chống úng. Ngày ấy ở làng có ông Nguyễn Tiến Diệm, thượng úy quân đội về phép đã hăng hái mang theo loa tay trèo lên cái cây cao nhất kêu gọi bà con đi đắp đê ngăn lũ vào làng. Phong trào làm thủy lợi với hình ảnh các cụ già đào đất, phụ nữ cắm cừ, đào mò, người dân xếp hàng dài cả cây số tát nước bằng gầu sòng đã được một tờ báo ở Hà Nội biết đến và cử phóng viên về tận nơi ghi nhận. Chỉ với các dụng cụ thô sơ như thuyền nan, móng đào đất, cầu lao... hàng trăm dân làng với khẩu hiệu "Nghiêng đồng đổ nước ra sông" mỗi năm đã cứu được nhiều mẫu lúa, hạn chế thiệt hại do lũ gây ra. 

Phong trào làm thủy lợi của người Nga Hoàng lan ra toàn xã. Lịch sử Đảng bộ xã Cẩm Hoàng còn ghi: "Xã chia thành hai lực lượng làm thủy lợi. Lực lượng trẻ khỏe đi làm nơi xung yếu, ở xa, khối lượng lớn, thời gian dài. Còn đại bộ phận xã viên làm vào thời gian sau hai vụ sản xuất, trừ chống úng, chống lụt đột xuất (…). Xã đã làm được khối lượng thủy lợi rất lớn: Khoanh vùng phía nam huyện (sông Cậy); cắm kè, đắp đập Tuần Ché; đào trung thủy nông Am - Quý - Ngọc; đắp bờ vùng sau làng Nga Hoàng... Năm 1961, xã có 4.216 dân, làm được 126.266 m3, bình quân mỗi người trong xã làm trên 30 m3 đất thủy lợi. Năm 1962, xã làm 153.075 m3. Sau năm 1962, phong trào làm thủy lợi của xã là lá cờ đầu của huyện, của tỉnh...".

Cũng bởi giỏi đắp đê ngăn lũ, bảo vệ xóm làng nên thời kỳ xây dựng xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc, người Nga Hoàng đã lập nhiều thành tích. Đội thủy lợi được Bộ Thủy lợi điều đi hướng dẫn nhân dân ở các nơi khác. Nhiều đội sản xuất được khen ngợi, nhiều cá nhân được suy tôn là "kiện tướng làm thủy lợi".

Thành tích trong làm thủy lợi của người dân ở đây đã làm nên câu chuyện độc nhất vô nhị là đổi tên làng. Người Nga Hoàng rất đỗi tự hào bởi thành tích giỏi làm thủy lợi của làng đã được Bác Hồ biết đến, rồi chính Người gợi ý đổi tên cho làng. Không chỉ được ghi rõ ràng trong sử sách của làng, của xã mà câu chuyện đổi tên vẫn còn có người tường tận. Ấy là cụ Nguyễn Xuân Nhiệm, nguyên Bí thư Đảng ủy xã Cẩm Hoàng, năm nay 84 tuổi. Với cụ Nhiệm, hiếm nơi nào vinh dự được Bác Hồ gợi ý đổi tên làng như ở đây. Vì thế, chuyện này cụ thuộc làu làu, chỉ chờ ai hỏi đến là kể ra đầy đủ ngọn ngành...

Tên mới, khí thế mới

Trùng với ghi chép trong Lịch sử Đảng bộ xã Cẩm Hoàng phát hành tháng 9-1995, cụ Nhiệm kể: Ngày 26-7-1962, Bác Hồ về thăm Hải Dương, xuống xã Hiệp Lực (Ninh Giang) động viên phong trào làm thủy lợi. Bác chuyển cho Tỉnh ủy 10 Huy hiệu của Người để làm phần thưởng cho những địa phương có thành tích chống úng. Xã Cẩm Hoàng được nhận một trong số những Huy hiệu ấy. Ngày 27-7-1962, xã tổ chức buổi lễ trọng thể tại đình thôn Nga Hoàng để đón nhận Huy hiệu của Bác Hồ, do đồng chí Nguyễn Văn Thanh, Thường vụ Tỉnh ủy; đồng chí Nguyễn Văn Phùng, Bí thư Huyện ủy về trao và công nhận quyết định đổi tên làng. Tại sự kiện ấy, đồng chí Thanh thuật lại sau khi xem danh sách các địa phương có thành tích tiêu biểu trong chống úng, thấy tên Nga Hoàng, Bác gợi ý: "Nga Hoàng ở nước Nga bị đánh đổ từ lâu, nay nên gọi là làng Phượng Hoàng".

Theo lời cụ Nhiệm, điều đặc biệt là tên làng được Bác Hồ đặt lại trùng với một câu chuyện truyền miệng của người dân trong làng về loài chim phượng hoàng. Thuở mới khai hoang, lập ấp, làng vốn có 100 cái ao, 99 cái đống. Một ngày mưa tạnh ráo, nắng lên rực rỡ, từ phương xa bỗng có một đàn chim phượng hoàng chẵn 100 con lượn vòng trên không trung rồi mỗi con xuống một ao tắm rửa. Tắm xong, đàn chim lại chia nhau lên đống rỉa lông, rỉa cánh, nhưng một con không có chỗ đứng vì chỉ có 99 cái đống. Con phượng hoàng ấy liền vút lên không trung rồi kéo cả đàn bay đi. Từ ấy, câu chuyện chim phượng hoàng đã được các thế hệ người dân kể cho nhau nghe và tự hào vì từng được một loài chim cao quý ghé thăm, như gửi gắm điềm lành về sự phát triển của vùng đất này.

Trị thủy thành công, người dân bắt tay vào phát triển kinh tế với tâm thế mới: chế ngự được thiên nhiên thì không việc gì là không thể. Từ một vùng đất trũng nhiều đời bị bão lũ uy hiếp, người dân đã kiên trì bám trụ, vượt qua gian khổ để đưa quê hương vụt lên như cánh chim phượng hoàng. Phượng Hoàng bây giờ là thôn lớn nhất xã Cẩm Hoàng với 868 hộ, gần 3.000 nhân khẩu. Ngoài tài trị thủy, từ lâu thôn còn giỏi nghề nuôi cá. Hiếm nơi nào có nhiều ao hồ trong làng như thế. Giờ về Phượng Hoàng, đi trong làng hễ sểnh chân là rơi xuống nước bởi hệ thống ao nuôi chằng chịt. Ngoài đồng, người Phượng Hoàng tận dụng những chỗ đã khoét sâu lấy đất đắp đê để hình thành các ao hồ. Người dân Phượng Hoàng hiện có 50 ha nuôi cá thịt và cá giống, trong đó có gần 2 ha ao trong làng. Nuôi cá giỏi như hộ ông Cảnh, ông Huấn, mỗi hộ có từ 5-6 ha, mỗi năm lãi cả trăm triệu đồng. Hệ thống ao trong làng chủ yếu được người dân nuôi cá giống, trên bờ xây chuồng trại nuôi lợn, nuôi gà. Mặc dù chăn nuôi trong khu dân cư song môi trường được giữ gìn khá tốt. Những hộ chăn nuôi lớn đều có hầm biogas để xử lý chất thải. Trên bờ ao các hộ trồng cỏ làm thức ăn cho cá và cây ăn quả để điều hòa không khí... 

Phượng Hoàng còn đi đầu cả xã trong phong trào xuất khẩu lao động từ nhiều năm nay, thường xuyên có khoảng 100 người làm việc ở nước ngoài, mỗi năm gửi một lượng lớn ngoại tệ về phát triển kinh tế gia đình, xây dựng quê hương. Theo thống kê của xã Cẩm Hoàng, năm 2015 thu nhập bình quân của người dân thôn Phượng Hoàng đạt gần 30 triệu đồng/người, thuộc mức cao so với bình quân chung của huyện. Đời sống kinh tế - xã hội phát triển, tình làng, nghĩa xóm gắn kết bền chặt. Người dân trong thôn chú trọng giáo dục con cháu vươn lên trong học tập và cuộc sống. Mỗi năm thôn có khoảng 30 cháu đỗ đại học, cao đẳng, là học sinh giỏi cấp huyện, cấp tỉnh. Con em trong thôn thoát ly nhiều người thành đạt, là tướng lĩnh quân đội, giữ các chức vụ quan trọng ở nhiều bộ, ngành Trung ương, tập đoàn kinh tế... Trong thôn hiện nay chủ yếu là nhà kiên cố, cao tầng, nhiều biệt thự mọc lên thấp thoáng giữa những vườn cây xanh mướt. Các công trình dân sinh hiện đại được xây dựng ngày càng nhiều. Từ xa nhìn lại vùng đất trù phú này không ai nghĩ trước đây trên mảnh đất ấy người dân quanh năm vật lộn với úng ngập để bảo vệ cuộc sống, mùa màng.

Phượng Hoàng có gần 14 km đường giao thông nông thôn đã được bê tông hóa toàn bộ, thay thế cho hệ thống đường lát gạch nghiêng trước kia. Hằng năm, qua bình xét thôn có bình quân 86% số gia đình đạt danh hiệu gia đình văn hóa, vượt tiêu chuẩn của làng văn hóa. Nhưng bà con vẫn nuối tiếc vì thôn chưa được công nhận danh hiệu này do năm 2015 có người từ nơi khác đến thường trú rồi trốn nghĩa vụ quân sự. Thôn đang phấn đấu đạt danh hiệu làng văn hóa trong năm nay. “Kết quả phát triển của thôn Phượng Hoàng đóng góp quan trọng vào thành tích chung để xã hoàn thành mục tiêu xây dựng nông thôn mới trong năm 2016”, đồng chí Nguyễn Tiến Yên, Bí thư Đảng bộ xã Cẩm Hoàng khẳng định.


Theo Báo Hải Dương

 
Các bài liên quan
Độc đáo Tết Trung thu ở thôn Mỹ Hảo (15/09/2016)
Giàu lên nhờ chăn nuôi kết hợp dịch vụ (09/09/2016)
Cả Tam - Nghệ sĩ Nhân dân đầu tiên của Hải Dương (06/09/2016)
Tiến sĩ bồi tụng Nguyễn Danh Nho - Soạn văn bia tự thuật đời mình (17/08/2016)
TRUYỀN THỐNG HIẾU HỌC VÀ KHOA BẢNG CỦA VÙNG ĐẤT CẨM GIÀNG (27/07/2016)
 
Quay lại Xem tiếp   
 

Thông tin về Cẩm Giàng

VIDEO
Get the Flash Player to see this player.
 
LIÊN KẾT WEBSITE
 
 
LƯỢT TRUY CẬP
 
 
  Hôm nay 305  
  Hôm qua 368
  Tuần này 1435  
  Tất cả 661942  
IP: 3.80.223.123